De (on)waarheid rond de identificatieplicht
Het kabinet Balkenende heeft erg veel haast met het door de kamer loodsen van de algemene identificatieplicht. Op het moment van het verschijnen van deze Frontier uitgave is de wet waarschijnlijk al aangenomen. Zelfs de oppositie was verbaasd over de snelheid waarmee de identificatieplicht wordt doorgezet. In internationaal verband wordt de ware reden voor invoering duidelijker maar dat biedt tegelijkertijd een zorgwekkend perspectief.
In het parlement worden er discussies over veiligheid gevoerd, waarmee men vooral doelt op criminaliteit en de mogelijke aanwezigheid van terroristen. Men schrikt er zelfs niet voor terug om vluchtelingen hiermee in verband te brengen. Tevens geloven kamerleden dat jeugdcriminaliteit met een identificatieplicht voor 14 jarigen bestreden kan worden. Behalve dat de kamer hiermee er blijkt van geeft weinig van jeugdcultuur en criminologie te hebben begrepen is het wetsvoorstel zoals dat waarschijnlijk wordt aangenomen regelrecht in strijd met belangrijke rechtsprincipes zoals Art. 8 EVRM, het recht op privacy. In Donners wetsvoorstel is nl. geen reden aangegeven waarom een inbreuk daarop, zg “social pressing need” noodzakelijk is. 1 Indirect is ook de vrijheid van meningsuiting (demonstratierecht) in gevaar. De Nederlandse politiek lijkt met een dergelijke discussie op zich zelf te staan omdat politici erin geslaagd zijn de meerderheid te doen geloven dat Nederland achterliep bij andere Europese landen die wel een algemene identificatieplicht hebben. Hoewel die bewering maar zeer ten dele waar is, gebeurt er op het ogenblik van alles om de Europese wetgeving gelijk te trekken. Het eigenlijke doel, een verplichte chipkaart met biometrie voor iedere inwoner van de EU komt steeds duidelijker in beeld en daarna zijn de mogelijkheden voor controle nog niet uitgeput. Hoe snel dit proces voortgaat hangt af van de snelheid waarmee bepaalde wetten in de diverse lidstaten kunnen worden ingevoerd (of buiten spel gezet) en de technische ontwikkelingen op het gebied van identificatietechnieken.
Paspoort, rijbewijs gezondheidszorg.
Op diverse topontmoetingen zoals de G8 in Tessaloniki kwamen de Europese regeringsleiders al overeen dat biometrie in EU paspoorten opgenomen zal worden, dit vooral op aandringen van de VS. Het blijft niet bij het paspoort alleen. Op 20 oktober kwamen in Luxemburg de EU regeringsleiders overeen dat er ook een nieuwe gezondheidszorg pas, de ‘European Health Card' komt. Met deze biometriekaart heeft de Europese Commissie grootse plannen. De kaart gaat in eerste instantie de E111 verzekeringsformulieren vervangen, en in een later stadium alle documenten en dossiers die werknemers nodig hebben als ze naar een ander EU land worden gedetacheerd. Vanaf juni 2004 mag ieder land “geheel democratisch” zelf bepalen welke biometrische kenmerken gebruikt gaan worden. Het FASME project was hiervoor een testcase (zie Frontier januari 2003, Identificatieplicht, het paard van Troje) De Europese Commissie wil ook binnen een paar jaar alle tachtig verschillende soorten rij bewijzen vervangen door een
nieuw uniform chip-rijbewijs met biometrie. Ook op deze kaart worden persoonlijke dossiers opgeslagen. Dit nieuwe rijbewijs maakt deel uit van een progamma om het goederentransport over de Europese wegen te vergroten. Het rijbewijs voor personenauto’s wordt om de tien jaar verlengd. Vrachtwagen- en buschauffeurs moeten het iedere vijf jaar verlengen, personen van 65 jaar en ouder moeten het elk jaar vernieuwen. Op deze wijze wil de Europese Commissie fraude voorkomen en de veiligheid van het transport over de weg vergroten.
De topontmoeting in Luxemburg was nog maar een dag oud of de Britse minister van Binnenlandse Zaken David Blunkett kwam in Calais met een persverklaring dat hij haast wil maken met de de invoering van de Britse identiteitskaart. “Ik geloof dat dit een waardevolle stap is voor een hechtere en nuttige verhouding met het Schengengebied.” Zei hij. In Groot Brittannie bestaat gelukkig nog veel weerstand tegen de identificatieplicht dankzij burgerrechtorganiaties als Liberty en Privacy International. Nu de Europese Commissie haast wil maken met de uitvoering van de internatonale controle agenda ziet David Blunkett, net als Donner, Remkes en Balkenende, zich genoodzaakt de druk op te voeren, het maakt niet uit welke argumenten daarbij worden gebruikt
Wet en techniek
Controle is een samengaan van wetgeving en techniek. Op 21 en 22 november werd in het Parijse Charles de Gaulle Hilton Hotel een grote veiligheidsconferentie gehouden waar internationale bedrijven op het gebied van elektronika hun biometrische identificatietechnieken en andere produkten presenteerden. Het controversiele hoogtepunt was de aankondiging van de Veripay door Scott Silverman CEO van het Amerikaanse Bedrijf Aplied Digital Solutions. Stelt u zich voor, u staat aan de kassa bij de supermarkt en al uw boodschappen zijn gescand. U haalt even uw hand langs de betaalautomaat en al uw boodschappen worden afgerekend, er komt geen creditcard of contant geld aan te pas. Hocus pocus of science fiction? Geen van beide! De Veripay is niet meer dan een logische stap van APS om digitale oplossingen aan allerlei problemen te koppelen die in de toekomst mogelijk ontstaan. (of worden gecreerd!) Twee jaar geleden kwam het bedrijf op de markt met de Verichip, de ‘Digital Angel’, een microchip die een signaal met een nummer uitzend en bij de mens geimplanteerd kan worden. De opvolger Veripay, is in feite een implant-PIN pas. Silverman prees zijn nieuwe produkt aan als fraude- en verliesbestendig en door het unieke ‘onder de huid formaat’ geschikt voor een scala van toepassingen voor beveiliging en identificatieprocedures in de financiele wereld. Het bedrijf zal moeten concurreren met andere bedrijven die vingerscanners gebruiken voor de zelfde doeleinden, het argument dat daarbij gebruikt wordt is identiteitsfraude die de financiele wereld jaarlijks ongeveer 48 miljard dollar kost en consumenten ongeveer 5 miljard volgens schattingen van de Federal Trade Commission in 2002.
Nummers
Zowel de Verichip als de Veripay hebben een uniek nummer dat aan databases kan worden gekoppeld. Bij biometrie worden lichhaamskenmerken gescand en omgezet in algoritmen, in feite ook cijfercodes. Bovendien zullen biometriekaarten altijd voorzien zijn van een soort persoonsnummer. Daarmee komt de realisatie van de bekende passage uit het Bijbelboek Openbaringen hoofdstuk 13 wel heel dichtbij
16 En het maakt, dat aan allen, de kleinen en de groten, de rijken en de slaven, een merkteken wordt gegeven op hun rechterhand of op hun hoofd, en dat niemand kan kopen of verkopen dan wie het getal van zijn naam heeft.
Deze passage was volgens een artikel van Stephen Morse, The National ID Card: It's Baaack in 1997, reden om destijds de Amerikaanse Nationale Identiteitskaart van tafel te vegen. Attorney General William French Smith verklaarde destijds dat een nationaal Identificatiesysteem noodzakelijk was om illegale immigratie te stoppen. Daarop kwam de vraag Waarom niet bij iedereen een nummer tatoereren? Reagan riep toen uit” Mijn God, dat is het teken van het beest!” Na de Reagan -era is ook de Amerikaanse Identity Card herhaaldelijk teruggekomen op de agenda, onder Clinton ook als National Health Card
False acceptance
Vooralsnog lijkt het er op dat we hard op weg zijn naar een Europese biometrische identiteitskaart maar na de laatste uitspraken van David Blunkett kwam de New Scientist met een artikel over de feilbaarheid van biometrie. De irisscan die het meest betrouwbaar wordt geacht heeft een foutkans van 1%.( false acceptance, false errorrate) In de woorden van Simon Davies, informaticaspecialist aan de London School of Economics, en directeur van Privacy International, betekent dit een verkeerde match op de honderd. Dat is acceptabel voor kleine databases, voor megadatabases waar 6 miljoen dossiers moeten worden opgeslagen betekent dit 600.000 foutkansen. Het systeem zal dus vanuit technisch oogpunt gezien niet in staat zijn om identiteitsfraude te stoppen. Davies bewering krijgt ook steun van Bill Perry, van UK's Association for Biometrics, die zegt dat er een limiet is aan de betrouwbaarheid van biometrie “Het is geen exacte wetenschap.” De omstandig heden bij hernieuwde irisherkenning kunnen verschillen door temperatuur en
Meer in het algemeen moet gesteld worden dat we met alsmaar meer meer controle op de verkeerde weg zijn. Inbreuken op de privacy kunnen gerechtvaardigd zijn als de doelen legitiem zijn en het middel in verhouding staat tot het doel. Bij de grootschalige invoering van biometrie en op korte termijn de invoering van een algemene identificatieplicht, moeten echter grote vraagtekens worden gezet, temeer omdat met de grootschalige omkering van de bewijslast, absoluut geen sprake is van een doelgerichte aanpak van criminaliteit of terrorisme zoals ons dat wordt voorgehouden.
1 De wet op de uitgebreide identificatieplicht is in strijd met Art. 8 EVRM en Art. 16 Universal declaration of the Child er is geen 'Social pressing need' meer info zie de persverklaring van Privacy International op www.identificatieplicht.nl
Marcel Heijman
Dit artikkel is eerder Verschenen in Frontier Magazine januari 2004
Welcome to the real world...