De opsporingsdiensten in Nederland doen in toenemende mate onderzoek naar personen zonder dat er een concrete verdenking bestaat. Door de digitalisering van de samenleving kunnen de diensten louter statistische verbanden aangrijpen voor onderzoek.
Dat concludeert het Rathenau Instituut in de uitgave ‘Van privacyparadijs tot controlestaat?’, dat donderdag wordt gepubliceerd. Het boek is gebaseerd op onderzoek door de Universiteit van Tilburg en is in lijn met de doelstelling van het instituut uitgegeven om een debat op gang te brengen.
Alarmbellen
Als een voorbeeld van de gevolgen van digitalisering, dat overigens niet in het boek staat, draagt het Rathenau Instituut de verdenking aan van een voormalige scheikundeleraar. De leraar werd verdacht van betrokkenheid bij de verspreiding van massavernietigingswapens. Die verdenking vloeide voort uit zijn gedrag op internet. Omdat hij examenvraagstukken opstelde voor het toetsingsinstituut Cito zocht de docent op internet naar gegevens over zwaar water. De combinatie met het feit dat hij ooit in dezelfde straat woonde als een Pakistaanse atoomspion was voldoende om de alarmbellen te doen rinkelen bij de opsporingsdienst AIVD.
Bevoegdheden
De toename van dit soort verdenkingen komt mede doordat de bevoegdheden van opsporingsdiensten sinds eind jaren tachtig drastisch zijn verruimd. De terreurdreiging heeft deze ontwikkeling de afgelopen jaren nog eens extra aangejaagd. Opsporingsdiensten beschikken op zowel het juridische als het technologische vlak over meer mogelijkheden. Ook krijgen ze vaker toegang tot overheidsinformatie die niet is verzameld met het oog op opsporing.
Debat
Het Rathenau Instituut wil een debat uitlokken over de veiligheidsmaatregelen en de gevolgen daarvan voor de privacy van burgers. Daarbij moet volgens het instituut goed gekeken worden naar het effect van alle veiligheidsmaatregelen tezamen. Nu nog gaan discussies te vaak over één losse ingreep, zoals de identificatieplicht.
Bron: Ditkannietwaarzijn.nl, 31-01-2007
Welcome to the real world...