De Europese Unie doet opvallend lichtzinnig over het inperken van de privacy van haar burgers. Groot-Brittannië heeft een enorme terreuraanslag verijdeld. Althans, dat beweert het land en het zou onverstandig en ook wat onbeleefd zijn van de Europese Unie om dat niet te geloven. Maar namens de 25 landen gaat de Europese Commissie nu wel heel snel mee in de theorie dat burgers maar wat verder moeten interen op hun privé-leven.
Eurocommissaris van justitie Franco Frattini steunde deze week braaf de Britse minister van binnenlandse zaken John Reid die zei dat er ’een nieuw evenwicht’ moet worden gevonden tussen het individuele belang van vrijheid en het collectieve belang van veiligheid. In het openbare leven en in hun telefoon-, internet- en financiële verkeer moeten burgers zich meer overheidscontrole laten welgevallen, stelde hij, zodat terroristen geen kans krijgen.
Eerder waren het de Verenigde Staten die de EU om redenen van terrorismebestrijding tot privacybeperkend beleid dwongen. Toenmalig eurocommissaris Frits Bolkestein protesteerde niet toen de VS Europese luchtvaartmaatschappijen hun passagiersgegevens afdwongen, inclusief creditcardgegevens. Ook knikte de EU direct ’ja’ bij de Amerikaanse eis dat Europeanen nog dit jaar een biometrisch paspoort moeten hebben om de VS in te kunnen. Dat is opmerkelijk. Onderling ruziën de EU-lidstaten eindeloos over het weggeven van nationale macht. Net als Nederland weigert Groot-Brittannië pertinent zijn strafrechtsysteem te onderwerpen aan Europese regels. Daarbij komt dat de VS hun burgers zelf nog niet eens een modern paspoort kunnen geven. Met het feit dat Amerikanen evenveel belang hebben bij toegang tot Europa als omgekeerd, had de EU best haar tanden kunnen laten zien. Maar het Europees Parlement is de enige die kritische vragen stelt, telkens als de privacy van burgers in het geding is, en vaak is hoongelach zijn deel. De lidstaten voeren de maatregelen zonder blikken of blozen uit, en dat is ook te verklaren. Elke regering vindt zichzelf betrouwbaar. Bij haar is de informatie veilig en bij ’vergissingen’ zijn er nog altijd de controle-organen. Het resultaat is echter dat het gebied waar burgers zich ongestoord en vrij kunnen bewegen, krimpt. Een steeds groter aantal ambtenaren kan meekijken en zal dat ook doen. En hoe consciëntieus instanties als het College Bescherming Persoonsgegevens ook zijn, ze staan machteloos als wetgevers de mogelijkheid tot meekijken verruimen. Overdreven? West-Europese politici maken zich anders toenemend zorgen over de nieuwe regeringen in met name Polen en Slowakije. Die dreigen een sterk repressieve koers te gaan varen waarin misbruik van persoonsgegevens zeker valt te vrezen. Maar ook West-Europese autoriteiten kennen de verleiding. Een van de 24 Britse verdachten kwam gisteren vrij, maar niet nadat hij een week had vastgezeten, zijn familie was overrompeld door huiszoekingen, zijn banktegoeden waren bevroren en zijn naam door de overheid openbaar was gemaakt. Misschien kon het nu niet anders. Maar vele burgers lijken zich niet te realiseren wat ze weggeven als ze hun overheid haar gang laten gaan.
Bron en meer: Trouw, 18-08-2006
Welcome to the real world...