De Tweede Kamer heeft de Wet politiegegevens aangenomen. De wet is
een herziening van Wet politieregisters en regelt de mogelijkheden
voor de verwerking van persoonsgegevens door de politie. Zowel de
mogelijkheid binnen de politie gegevens te gebruiken en hergebruiken
als de mogelijkheid gegevens aan derden te verstrekken wordt
verruimd. De wet heeft betrekking op alle persoonsgegevens die door
de politie worden verwerkt, waaronder gegevens van degenen die
betrokken zijn bij openbare ordeverstoringen, overlast melden,
verdacht zijn, aangifte doen of om hulp vragen.
De duur dat gegevens binnen de politie beschikbaar zijn wordt met de
wet verlengd. "Zo zijn gegevens die worden verwerkt voor de
uitvoering van de dagelijkse politietaak voortaan een jaar lang
binnen de politie vrij beschikbaar om ze, waar mogelijk, met elkaar
in verband te kunnen brengen. Dit geldt ook voor gegevens over
personen die (nog) niet worden verdacht van een strafbaar feit. Daar
staat nu een -vaak te korte- termijn van vier maanden voor", zo meldt
het persbericht van het ministerie van Justitie. Dat betekent niet
dat de gegevens na dit jaar worden verwijderd. Naast de verwerking in
het kader van de dagelijkse politietaak creëert de wet een aantal
mogelijkheden voor gerichte verwerking van beschikbare gegevens. Het
kan dan gaan om gerichte zoekacties in politiebestanden naar
aanleiding van misdrijven, maar de wet biedt met artikel 10 ook
grondslag voor permanente gegevensverwerking met als doel "de opbouw
van de informatiepositie". Artikel 11 geeft verder een bevoegdheid
tot "geautomatiseerd vergelijken en in combinatie zoeken", kort
vertaald datamining. De scheiding tussen politie en de AIVD lijkt
hiermee te vervagen.
Zoals gezegd biedt de wet ook ruimere mogelijkheden voor de
verstrekking van gegevens aan derden. Zo'n verstrekking wordt
mogelijk in het geval van een 'zwaarwegend algemeen belang'. Hier
moet volgens het persbericht van justitie gedacht worden aan
"instanties die betrokken zijn bij de lokale aanpak van
jeugdcriminaliteit of van huiselijk geweld, zoals
hulpverleningsinstellingen" en "ook aan woningbouwverenigingen en
winkeliers".
Het College Bescherming adviseerde eerder negatief over de verruimde
mogelijkheden van het gebruik van gegevens van onverdachte burgers:
"Het op grote schaal en voortdurend verwerken van gegevens over
onverdachte personen in het kader van de zogenaamde themaverwerkingen
gaat naar het oordeel van het CBP te ver. Ook de voorgestelde
bewaartermijnen voor gegevens zijn veel te lang."
Gezien de hoeveelheid aandacht voor de omgang van justitie en politie
met hun gegevensbestanden is het opmerkelijk hoe weinig aandacht de
nieuwe wetgeving in de media heeft gekregen. Daarnaast staat de
wetgeving zeker niet op zichzelf. Op 1 januari 2006 trad de Wet
bevoegdheden vorderen gegevens in werking. Deze wet geeft justitie en
politie een ruime algemene bevoegdheid gegevens te vorderen bij
strafrechtelijk onderzoek. Zo werden onlangs in Vught de gegevens van
alle bezoekers van de bibliotheek op een bepaalde dag opgevraagd in
verband met een overval op een nabijgelegen juwelier. De Wet
politiegegevens gaat de politie nu meer armslag geven de groeiende
hoeveelheid beschikbare gegevens te benutten. In Europees verband
wordt daarnaast ook nog gewerkt aan een kaderbesluit dat de
uitwisseling van politiegegevens tussen lidstaten gaat
vergemakkelijken.
Nieuwe regels voor verwerking persoonsgegevens (27.06.2006)
Advies over Wet politiegegevens: uitbreiding bevoegdheden vereist ook
waarborgen (01.09.2004)
Dossier Wet politiegegevens Eerste Kamer
Bron: Bits of Freedom, 05-07-2006
Welcome to the real world...