Duitsland voert vandaag het biometrische paspoort in. Dat heeft de afgelopen weken geleid tot een run op de oude vertrouwde passen.

Duitsland loopt voorop met de introductie van een nieuw paspoort, voorzien van een chip die een digitaal beeld van het gezicht heeft opgeslagen. Vanaf volgend jaar worden daarin ook digitale vingerafdrukken opgeslagen. Voorlopig bestaat de apparatuur om de gegevens te lezen nog niet, maar veel Duitsers zijn huiverig voor de nieuwe techniek.

Het is niet alleen een kwestie van 'onbekend maakt onbemind'. De nieuwe pas is veel duurder dan de oude: 59 in plaats van 26 euro. Alle bevolkingsregisters in den lande zijn de afgelopen weken platgelopen. Sommige meldden deze maand een verdubbeling van het aantal aanvragen.

Ook experts hebben bezwaren tegen de nieuwe pas. Tot de sceptici behoort nota bene de man die in dienst van de Bondsregering moet waken tegen misbruik van privacy-gevoelige gegevens, Peter Schaar. Schaar betwijfelt of een technisch systeem vervalste documenten beter herkent dan beambten van vlees en bloed. Bij proeven maakt de computer althans grote fouten.

Ook plaatst Schaar vraagtekens bij het nut van de passen, waarmee Duitsland tegemoetkomt aan een eis van de Verenigde Staten. Na 11 september 2001 bedacht Washington dat het terroristen moeilijk moet worden gemaakt om met valse papieren te reizen. Maar de meeste terroristen die betrokken waren bij de aanslagen van 2001 reisden op hun eigen, onvervalste passen.

De Duitse regering verzekert op haar website dat de gegevens in de paschip niet centraal worden opgeslagen, en niet in handen van derden kunnen geraken. Schaar daarentegen noemt het 'tamelijk waarschijnlijk' dat andere landen de beveiligde chips zullen proberen te kraken. Zij kunnen de gegevens dan eindeloos bewaren. Veiligheidsdiensten van ongure regimes kunnen de gegevens zelfs misbruiken.

Pas met gelaatskenmerken ook in Nederland
Nederland bereidt zich voor op de invoering van het biometrisch paspoort. De huidige pas is al geschikt voor het aanbrengen van een chip met gelaatskenmerken. De foto, waarvan die kenmerken worden gescand, moet nu al frontaal worden genomen. Het ministerie van binnenlandse zaken gaat ervan uit dat in augustus volgend jaar de nieuwe pas met biometrisch signalement wordt ingevoerd. Later zal de vingerafdruk eraan worden toegevoegd. Daarvoor moet de Europese Unie nog richtlijnen goedkeuren. Zweden heeft al een biometrische pas; in België is een proef gaande.