College persoonsgegevens: klimaat is grimmig

De bescherming van de persoonlijke levenssfeer van burgers staat in Nederland steeds meer onder druk, terwijl dat niet nodig is. Dit stelt het College Bescherming Persoonsgegevens (CBP) in het woensdag gepresenteerde jaarverslag over 2004.

Volgens bestuurders en politici moeten de privacyregels worden aangepast om effectief te kunnen optreden tegen onder meer terrorisme en fraude. Maar dat is volgens het CBP vaak een schaamlap om de eigen onkunde - zoals het gebrek aan samenwerking tussen overheidsinstanties - te maskeren.

Voorzitter Jacob Kohnstamm van de 'privacy-waakhond' stoort zich eraan dat betrokkenen vaak klagen over hindernissen die de privacywetgeving zou opwerpen, maar nooit concreet kunnen zeggen van welke regels zij last hebben.

De CBP-voorzitter noemde het politieke en maatschappelijke klimaat woensdag 'grimmig'. Het college maakt zich vooral zorgen over de verregaande bevoegdheden die politie en justitie krijgen om gegevens te verzamelen over burgers, die soms nog niet eens verdacht zijn. Een goede controle op die extra bevoegdheden is nog niet geregeld .

De Europese plannen om gegevens over e-mail en (mobiel) telefoonverkeer van burgers langdurig te bewaren, vindt het CBP buiten proportie. Internetproviders protesteerden al eerder tegen dat plan, omdat zij straks miljoenen euro's kwijt zijn aan het opslaan en bewaren van de gegevens.

Het CBP wijst verder op het gevaar van mogelijk misbruik van biometrische gegevens, zoals vingerafdrukken. Nederland gaat een nieuw biometrisch paspoort invoeren, in eerste instantie voorzien van een chip met een zogehenen gelaatscan. Later komen daar vingerafdrukken bij. Het kabinet wil die foto's en vingerafdrukken opslaan in een centrale databank.

'Het geloof in de biometrie is hoger dan verantwoord', zei Kohnstamm. 'Nut en noodzaak van een centrale databank zijn nog niet voldoende aangetoond.'

Het CBP wil ook meer aandacht voor de sterkere positie die verzekeraars krijgen in het nieuwe zorgstelsel en in de sociale zekerheid. Dit kan betekenen dat deze bedrijven straks meer informatie over hun cliënten hebben, waardoor het medisch beroepsgeheim in het gedrang kan komen.

Volgens Kohnstamm is nog onvoldoende helder op basis waarvan de informatie moet worden verstrekt.

Bron: Volkskrant, 2005